Nét Việt qua trà

Nếu phải chọn một thức uống để nói về con người Việt Nam, có lẽ nhiều người sẽ nghĩ ngay đến chén trà. Trà có mặt từ bữa cơm gia đình đến mâm cỗ ngày Tết, từ quán nước đầu ngõ đến những buổi tiếp khách trang trọng. Qua chén trà, ta thấy được sự hiếu khách, sự tinh tế và cả nhịp sống chậm rãi rất riêng của người Việt.

Chén trà mở đầu câu chuyện

Trong nhiều gia đình Việt, việc đầu tiên khi có khách đến chơi là pha một ấm trà. Chén trà khi ấy không chỉ để giải khát mà là lời chào, là cách chủ nhà bày tỏ sự trân trọng. Người rót trà thường mời khách và người lớn tuổi trước; người nhận chén thường đỡ bằng hai tay. Những cử chỉ nhỏ ấy làm nên nét lễ nghĩa trong văn hóa trà Việt.

Trà cũng hiện diện trong những dịp quan trọng của đời người. Ngày Tết, ấm trà ngon được pha để mời khách đến chúc xuân. Trong lễ ăn hỏi, lễ cưới ở nhiều nơi, trà là một lễ vật không thể thiếu. Trên bàn thờ gia tiên, chén trà được dâng lên như tấm lòng thành kính của con cháu.

Muôn kiểu trà trên dải đất hình chữ S

Văn hóa trà Việt phong phú như chính những vùng miền. Có bát chè xanh nấu đặc sánh nơi làng quê, có ly trà đá giản dị bên vỉa hè phố thị, có những ấm trà ướp hoa sen, hoa nhài thơm ngát được chuẩn bị công phu. Ở vùng cao nguyên như Bảo Lộc, nơi khí hậu mát mẻ gắn bó lâu đời với cây chè, chè đen và các dòng chè chế biến từ nhà máy đã trở thành một phần ký ức của nhiều thế hệ.

Mỗi kiểu thưởng trà mang một sắc thái riêng: dân dã hay cầu kỳ, nhanh gọn hay chậm rãi. Nhưng điểm chung là chén trà luôn gắn với sự sẻ chia, là cái cớ để người ta ngồi lại bên nhau.

Trà cụ: tinh hoa làng nghề trong từng chiếc chén

Nói đến nét Việt qua trà không thể bỏ qua trà cụ. Những bộ ấm chén gốm Bát Tràng với nước men, họa tiết mang đậm hồn Việt đã đồng hành cùng bao thế hệ người yêu trà. Mỗi chiếc ấm, chiếc chén là kết tinh của đôi tay nghệ nhân, góp phần làm cho việc thưởng trà thêm trang trọng và đẹp mắt.

Tại showroom trà cụ của Nhà Máy Chè 1927, du khách có thể ngắm nhìn nhiều bộ ấm chén Bát Tràng cùng các dòng trà cụ khác, từ những mẫu dùng hằng ngày đến những bộ được trau chuốt tỉ mỉ.

Nơi nét Việt được gìn giữ và tôn vinh

Nhà Máy Chè 1927 tại 280 Trần Phú, Phường Lộc Sơn, Bảo Lộc là nơi những giá trị ấy được kể lại một cách sống động. Không gian nhà máy cổ được bảo tồn, những bức tranh lịch sử và tranh minh họa các công đoạn làm chè giúp du khách hiểu hơn về hành trình của lá chè. Không gian thưởng trà "Ngũ Thức Việt Trà" mời mọi người ngồi xuống, chậm lại và cảm nhận chén trà theo cách của người Việt.

Nhà máy cũng là nơi văn hóa Việt được giới thiệu với bạn bè quốc tế. Ngày 22/09/2024, "Best Of Vietnam Exhibition - Ao Dai Show" trong khuôn khổ Miss Cosmo 2024 đã diễn ra tại đây, với không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên, không gian trà và lụa cùng phần trình diễn áo dài, thu hút đại diện đến từ gần 60 quốc gia.

Giữ lửa cho văn hóa trà

Giữa nhịp sống hiện đại, khi nhiều thức uống mới liên tục xuất hiện, chén trà vẫn giữ vị trí riêng trong lòng người Việt. Gìn giữ văn hóa trà không chỉ là bảo tồn những cỗ máy hay bộ ấm chén, mà còn là trao truyền cách sống chậm, biết trân trọng và biết sẻ chia. Mỗi lần pha một ấm trà, mời một người bạn, ta đang góp phần giữ cho nét Việt ấy tiếp tục lan tỏa.

Một chén trà nhỏ, nhưng chứa cả lòng hiếu khách, sự tinh tế và tâm hồn của người Việt.